{"id":6450,"date":"2022-03-10T09:49:52","date_gmt":"2022-03-10T06:49:52","guid":{"rendered":"https:\/\/birimler.atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/?p=6450"},"modified":"2022-03-10T13:17:10","modified_gmt":"2022-03-10T10:17:10","slug":"hocali-katliami-ve-ermenilerin-unuttuklari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/2022\/03\/10\/hocali-katliami-ve-ermenilerin-unuttuklari\/","title":{"rendered":"HOCALI KATL\u0130AMI VE ERMEN\u0130LER\u0130N UNUTTUKLARI\u2026"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"6450\" class=\"elementor elementor-6450\" data-elementor-post-type=\"post\">\n\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-51de75c elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"51de75c\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-7606cc0\" data-id=\"7606cc0\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e7edd8f elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"e7edd8f\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"640\" height=\"355\" src=\"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-content\/uploads\/sites\/506\/2022\/03\/hk.jpg\" class=\"attachment-large size-large wp-image-6452\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-content\/uploads\/sites\/506\/2022\/03\/hk.jpg 640w, https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-content\/uploads\/sites\/506\/2022\/03\/hk-300x166.jpg 300w, https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-content\/uploads\/sites\/506\/2022\/03\/hk-600x333.jpg 600w, https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-content\/uploads\/sites\/506\/2022\/03\/hk-560x311.jpg 560w\" sizes=\"(max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-9d3de57 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"9d3de57\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-65ecc51\" data-id=\"65ecc51\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8664839 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"8664839\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Hocal\u0131, Karaba\u011f\u2019\u0131n g\u00f6be\u011finde eski bir T\u00fcrk yerle\u015fim \u015fehridir. 25-26 \u015eubat 1992\u2019de Ermeniler burada hunharca davranarak katliam yapm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p><p>Rus askerlerinin deste\u011fiyle 25\u201326 \u015eubat 1992\u2019de Hocal\u0131\u2019ya ula\u015fan Ermeni kuvvetlerince ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f Rusya olaylarla ilgisinin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etse de, Rus ordusuna ait 366. alay\u0131n 1991\u2019in sonbahar\u0131ndan beri Ermenilerin saf\u0131nda sava\u015ft\u0131\u011f\u0131, alaydan ka\u00e7an d\u00f6rt askerce do\u011frulanm\u0131\u015ft\u0131r. 10 bin n\u00fcfuslu Hocal\u0131\u2019da olaylar s\u0131ras\u0131nda yakla\u015f\u0131k 3.000 Azeri bulunmaktayd\u0131. Sald\u0131r\u0131da \u00f6lenler hakk\u0131nda verilen resmi rakam 613 ki\u015fi olmakla birlikte, katledilen toplam Azeri say\u0131s\u0131n\u0131n 1.300 ki\u015fi oldu\u011fu s\u00f6ylenmektedir. Sald\u0131r\u0131lar s\u0131ras\u0131nda Hocal\u0131\u2019da ya\u015fayan Ah\u0131ska T\u00fcrkleri de evlerinde yak\u0131larak \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Kad\u0131n, \u00e7ocuk ve ya\u015fl\u0131lar da dahil olmak \u00fczere siviller katledilmi\u015ftir. Katliam\u0131n ilk gecesinde sekiz aile b\u00fct\u00fcn fertleriyle \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, 700\u2019den fazla \u00e7ocuk anne ya da babas\u0131n\u0131 kaybetmi\u015ftir. Yaral\u0131lar ise 1.000\u2019in \u00fczerindedir.<\/p><p>Ermeni soyk\u0131r\u0131m iddialar\u0131n\u0131n g\u00fcndeme geldi\u011fi bu g\u00fcnlerde Urfal\u0131 Mateos diye bilinen ve Orta\u00e7a\u011f da ya\u015fam\u0131\u015f ayn\u0131 zamanda Ermeni din adam\u0131 olan ve tarih\u00e7ilerin \u201cUrfal\u0131 Mateos\u201d diye adland\u0131rd\u0131klar\u0131 ve XI. y\u00fczy\u0131l sonu ile XII. y\u00fczy\u0131l ba\u015flar\u0131nda ya\u015fam\u0131\u015f olan ve ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemdeki olaylar\u0131 g\u00f6rg\u00fc \u015fahidi olmak s\u0131fat\u0131yla anlatan Ermeni m\u00fcellifi Mathieo\/ Mateos \u201cVekayi-Name\u201d adl\u0131 eserinde: T\u00fcrklerin daha Anadolu\u2019ya yerle\u015fmedikleri 1071 \u00f6ncesi y\u0131llarda (Yunanl\u0131lar\u0131n miras\u00e7\u0131s\u0131 olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yledikleri) Bizansl\u0131lar taraf\u0131ndan Ermenilerin nas\u0131l yerlerinden yurtlar\u0131ndan Anadolu\u2019ya da\u011f\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 anlat\u0131r. Eserinde Roma, Bizans, Grek tabirlerini ayn\u0131 kas\u0131tla kullanan Mateos,T\u00fcrklerin hen\u00fcz Anadolu\u2019ya gelmedikleri mesela 994 y\u0131l\u0131ndaki Bizans Ermeni ili\u015fkisi i\u00e7in yazar ki :\u201d(994) y\u0131l\u0131nda \u201cB\u00fcy\u00fck Roma d\u00fck\u00fc b\u00fcy\u00fck bir ordu ile beraber Ermenistan\u2019a kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fcd\u00fc; H\u0131ristiyanlar\u0131n \u00fczerine at\u0131l\u0131p onlar\u0131 k\u0131l\u0131\u00e7tan ge\u00e7irdi ve esaret alt\u0131na ald\u0131. O, zehirli bir y\u0131lan gibi her yere \u00f6l\u00fcm g\u00f6t\u00fcrd\u00fc ve b\u00f6ylelikle, dinsiz milletlerin (M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n) yerini tutmu\u015f oldu.\u201d<\/p><p>\u201cVaktiyle T\u00fcrk ve Arap boyunduru\u011fu alt\u0131nda kazand\u0131\u011f\u0131 al\u0131\u015fkanl\u0131k neticesi her tarz h\u00fck\u00fcmete uymak hususunda\u201d yetenekli yarat\u0131lm\u0131\u015f olan Ermeniler T\u00fcrklerin Anadolu\u2019ya h\u00e2kim olmaya ba\u015flad\u0131klar\u0131 1064 y\u0131l\u0131ndan itibaren Lozan Antla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 1923 y\u0131l\u0131na kadar en rahat \u015fekilde ya\u015fam\u0131\u015flard\u0131r. Gitmeyenler de zaten her T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 gibi T\u00fcrk Devletinin m\u00fc\u015ffik kollar\u0131nda hayatlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmektedirler. Bu arada oyun bozan taraf hep kendileri olmu\u015fken, daima T\u00fcrklerin ho\u015fg\u00f6r\u00fc ve korumac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015flerdir. Lozan Antla\u015fmas\u0131yla da kendi istekleriyle gidecekleri yerlere gitmi\u015flerdir. \u015eayet denildi\u011fi gibi bir katliam s\u00f6z konusu olsa idi Yeni T\u00fcrkiye idaresi onlar\u0131n d\u0131\u015f \u00fclkelere rahat\u00e7a \u00e7\u0131kmalar\u0131n\u0131 ve bu i\u00e7erikteki bilgileri if\u015fa etmelerine imkan tan\u0131r m\u0131yd\u0131? \u00dcstelik Lozan ile T\u00fcrkiye\u2019den g\u00f6\u00e7 edenlerin say\u0131s\u0131 o kadar fazla olabilir miydi?<\/p><p>Birinci D\u00fcnya Harbi\u2019nin as\u0131l nedeni k\u0131saca \u0130ngiltere ile Almanya aras\u0131ndaki ekonomik yar\u0131\u015fma idi. Elbette di\u011fer sebepleri de hat\u0131rlamak yerinde olur. Buna ba\u011fl\u0131 olarak \u0130tilaf ve m\u00fcttefik grup devletler haliyle meydana gelmi\u015fti. Osmanl\u0131 idaresi neden sonra Birinci D\u00fcnya sava\u015f\u0131na dahil olmu\u015ftu. Bu dahilin sebebi ise Osmanl\u0131 idaresinin \u00f6zellikle Ayestefenos ve Berlin antla\u015fmalar\u0131 gere\u011fi kaybetti\u011fi topraklar\u0131 bu f\u0131rsattan yararlanarak geri almak diye bilinmektedir. Gel g\u00f6r ki Osmanl\u0131 idaresi de\u011fil kaybetti\u011fi topraklar\u0131 geri almak bilakis Anadolu\u2019nun neredeyse tamam\u0131n\u0131 elden \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 Mondros\u2019u imzalamak gibi bir sonla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalm\u0131\u015ft\u0131. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnce o g\u00fcnk\u00fc Ermenilerin Osmanl\u0131lardan toprak koparma d\u00fc\u015f\u00fcnceleriyle ayn\u0131d\u0131r. Yani Ermenilerde o karga\u015fadan yararlanmak istemi\u015flerdir. Osmanl\u0131\u2019n\u0131n bekledi\u011fi olmad\u0131\u011f\u0131 gibi Ermenileri\u2019nde bu beklentisi sonu\u00e7 vermemi\u015ftir. \u00dcstelik Ermeniler idare edilen ve m\u00fcstakil olmayanlard\u0131.<\/p><p>Ermeniler de Birinci D\u00fcnya Harbi\u2019nin o gergefinde ve karga\u015fal\u0131ktan yararlanarak faaliyetlerini su y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131karm\u0131\u015flard\u0131r. Nas\u0131l ki Osmanl\u0131 idaresi bu sava\u015fta istedi\u011fi sonuca ula\u015famam\u0131\u015f bilakis i\u015fgale u\u011fram\u0131\u015fsa ayn\u0131 son Ermeniler i\u00e7inde tecelli etmi\u015ftir. Yani o f\u0131rsatla Osmanl\u0131dan toprak kazanma gayretleri bilindi\u011fi gibi bir tepki ile kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015f ve \u00e7ok gerekli Tehcir kanununa muhatap olmu\u015flard\u0131r. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnceler do\u011frultusunda Birinci D\u00fcnya Harbi\u2019ni ba\u015flatan Osmanl\u0131lar de\u011fildir. Gerek Ermenilerle ilgili ve gerekse di\u011fer negatif olu\u015fumlar\u0131n as\u0131l sorumlusunun Birinci D\u00fcnya Harbi\u2019ni ba\u015flatan devletler olmas\u0131 gerekir. Osmanl\u0131 bu sava\u015f\u0131 ilk ba\u015flatan olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in haliyle Ermeni olaylar\u0131n\u0131n da ba\u015f m\u00fcsebbibi gibi g\u00f6sterilmemesi gerekir.<\/p><p>Zincirleme trafik kazas\u0131nda ilk neden kazan\u0131n olmas\u0131na sebep olan ilk vas\u0131talard\u0131r. \u00c7arp\u0131\u015fan onlarca arabadan kaza sebebini en son gelip \u00e7arpan arabada aramak mant\u0131k ilmine bile tezat te\u015fkil eder. Fakat g\u00f6r\u00fclen o ki ceza son \u00e7arpan arabaya kesilmi\u015ftir.<br \/>Frans\u0131z parlamentosundaki soyk\u0131r\u0131m karar\u0131na yine Urfal\u0131 Mateos\u2019tan cevap verelim. Urfal\u0131 Mateos, Ha\u00e7l\u0131 Seferlerindeki Franklar i\u00e7in der ki\u201d Onlar(yani Franklar) dostlar aras\u0131nda muhabbet ve \u015fenli\u011fi kald\u0131rd\u0131lar ve her yerde ihanet ve nefret yayd\u0131lar\u201d<\/p><p>Ermenilerin bulunduklar\u0131 Do\u011fu b\u00f6lgesinden Anadolu\u2019ya da\u011f\u0131lmalar\u0131 da Bizansl\u0131lar eliyle olmu\u015ftur. Konuyla ilgili Yine ayn\u0131 m\u00fcellif der ki : \u201c493(10 Mart 1044-10 Mart 1045) y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131nda Bizans imparatoru Monomah b\u00fct\u00fcn Grek memleketinin askerlerini toplad\u0131 ve onlar\u0131 (\u015fimdi Kars\u2019a ba\u011fl\u0131 bir k\u00f6y olan) An\u0131 \u015fehrini talep etmek \u00fczere \u015farka sevk etti. Bu muazzam ordunun ba\u015f\u0131nda olan ve Ermenistan\u2019a vali yap\u0131lmak istenen Baragamanos\u2019u g\u00f6ren An\u0131 halk\u0131 Ermeni milletinin \u00f6ks\u00fcz kald\u0131\u011f\u0131 ve krall\u0131k taht\u0131n\u0131n devredildi\u011fi i\u00e7in g\u00f6z ya\u015f\u0131 d\u00f6kt\u00fcler. Onlar,krallar\u0131 Gagik ve b\u00fct\u00fcn Bagratuni hanedan\u0131 i\u00e7in a\u011flad\u0131lar ve Gagik\u2019e ihanet edenler i\u00e7in ac\u0131 lanetler okudular. Nihayet na\u00e7ar bir vaziyet i\u00e7ine d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olan (ermeni An\u0131 halk\u0131 ve askerleri \u015fehri (Bizansl\u0131lara ) teslim ettiler .Bagratuni hanedan\u0131n\u0131n devleti bu suretle y\u0131k\u0131ld\u0131.\u201d Bundan sonrad\u0131r ki B\u00fcy\u00fck Sel\u00e7uklu Sultan\u0131 Tu\u011frul Bey emriyle \u0130brahim Yinal ve Kutalm\u0131\u015f adl\u0131 iki kumandan \u201cErmenistan\u2019a kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fcd\u00fcler. Onlar b\u00fct\u00fcn Ermenistan\u2019\u0131n,Romal\u0131lar y\u00fcz\u00fcnden ba\u015fs\u0131z ve m\u00fcdafaas\u0131z kalm\u0131\u015f oldu\u011funu biliyorlard\u0131.\u201d<\/p><p>Bu ifadeler yard\u0131m\u0131yla yapaca\u011f\u0131m\u0131z tefsirle Ermeniler ile kendilerini Bizans\u2019\u0131n devam\u0131 sayan Yunanl\u0131lar\u0131n tarihi has\u0131m say\u0131lmalar\u0131 gerekir. G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi zaman ge\u00e7mi\u015f ya\u011fmurlar \u00e7atlaklar\u0131 kapatm\u0131\u015ft\u0131r. Oysa yukar\u0131daki c\u00fcmlelerden sezdi\u011fimiz hile dolu Bizans yakla\u015f\u0131m\u0131 dostluk kisvesiyle yap\u0131lm\u0131\u015f ve Ermeniler bundan sonra bir daha eski yurtlar\u0131na d\u00f6nemeyecek kadar da\u011f\u0131n\u0131k ya\u015fam\u0131\u015flard\u0131r.<\/p><p>\u00a0<\/p><p>Kaynak\u00e7a:<\/p><p>Urfal\u0131 Mateos,Vekayi-Name (952-1136)\u00e7vr.Hrant D.andrreasyan, II.Bask\u0131 Ankara 1987,s.43)<br \/>Edvar Dulaurier,\u201dErmeni M\u00fcverrihlerine Nazaran Mo\u011follar\u201d,T\u00fcrkiyat Mecmuas\u0131,\u0130stanbul 1928,s.140 (g\u00fcn\u00fcm\u00fcz t\u00fcrk\u00e7esine \u00e7vr.G\u00fcrsoy Solmaz:T\u00fcrkiyat Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Dergisi say\u0131:XIV.1998 Erzurum)<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hocal\u0131, Karaba\u011f\u2019\u0131n g\u00f6be\u011finde eski bir T\u00fcrk yerle\u015fim \u015fehridir. 25-26 \u015eubat 1992\u2019de Ermeniler burada hunharca davranarak katliam yapm\u0131\u015flard\u0131r. Rus askerlerinin deste\u011fiyle 25\u201326 \u015eubat 1992\u2019de Hocal\u0131\u2019ya ula\u015fan Ermeni kuvvetlerince ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f Rusya olaylarla ilgisinin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etse de, Rus ordusuna ait 366. alay\u0131n 1991\u2019in sonbahar\u0131ndan beri Ermenilerin saf\u0131nda sava\u015ft\u0131\u011f\u0131, alaydan ka\u00e7an d\u00f6rt askerce do\u011frulanm\u0131\u015ft\u0131r. 10 bin n\u00fcfuslu Hocal\u0131\u2019da [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":6452,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[],"class_list":["post-6450","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-faaliyet-etkinlik-kategori"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6450","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6450"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6450\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6583,"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6450\/revisions\/6583"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6452"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6450"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6450"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atauni.edu.tr\/orta-dogu-ve-orta-asya-kafkaslar-arastirma-ve-uygulama-merkezi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6450"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}